Share to: share facebook share twitter share wa share telegram print page

Konklawe 1521–1522

Konklawe 1521-1522
Ilustracja
Daty i miejsce
27 grudnia 1521 – 9 stycznia 1522
Pałac Apostolski, Rzym
Główne postacie
Dziekan

Bernardino Lopez de Carvajal

Kamerling

Francesco Armellini Pantalassi de’ Medici

Protoprezbiter

François Guillaume de Clermont (nieobecny)

Protoprezbiter elektorów

Pietro Accolti

Protodiakon

Marco Cornaro

Wybory
Liczba elektorów
• uczestnicy
• nieobecni


39
10

Wybrany papież
Zdjęcie papieża
Adrian von Utrecht
Przybrane imię: Hadrian VI

Konklawe 27 grudnia 1521 – 9 stycznia 1522konklawe, które odbyło się po śmierci Leona X i zakończyło się wyborem Hadriana VI, ostatniego przed Janem Pawłem II papieża spoza Włoch. Było zarazem ostatnim konklawe, na którym dokonano wyboru pod nieobecność elekta (in absentia).

Śmierć Leona X

Papież Leon X zmarł 1 grudnia 1521 roku na malarię, w wieku niespełna 46 lat. Był człowiekiem bardzo rozrzutnym i pozostawił finanse papiestwa w opłakanym stanie. Skarbiec papieski świecił pustkami, miał za to sporo długów. 31 października 1517, cztery lata przed śmiercią Leona X Marcin Luter zapoczątkował reformację, która szybko wzbudziła ferment w Niemczech. Mimo to na przełomie 1521/22 mało kto zdawał sobie sprawę z konsekwencji tego wydarzenia. Większe emocje budziła rywalizacja między cesarzem Karolem V a królem Francji Franciszkiem I o dominację w Italii i całej Europie. Święte Kolegium Kardynałów za Leona X zostało znacznie przebudowane dzięki licznym nowym nominacjom, jednak moralna kondycja większości jego członków pozostawiała wiele do życzenia[1].

Lista uczestników

W konklawe wzięło udział 39 z 49 żyjących kardynałów[2]:

Wśród elektorów było trzydziestu sześciu Włochów, dwóch Hiszpanów (Lopez de Carvajal i de Vich) oraz jeden Niemiec (Schinner). Dwudziestu ośmiu mianował Leon X, pięciu Juliusz II, a sześciu Aleksander VI.

Kardynałowie nieuczestniczący w konklawe

Dziewięciu elektorów, w tym elekt, nie przybyło do Rzymu na konklawe:

Wśród nieobecnych kardynałów było czterech Niemców (w tym elekt Adrian von Utrecht[4]), Anglik (Wolsey) i czterech Francuzów. Siedmiu mianował Leon X, a dwóch Juliusz II.

Nieuprawnieni do udziału w konklawe

12-letni syn króla Portugalii nie był uprawniony do brania udziału w konklawe, gdyż Leon X w chwili jego nominacji zastrzegł, że dojdzie do skutku, dopiero gdy skończy 18 lat:

Frakcje

Święte Kolegium po śmierci Leona X było wewnętrznie mocno skłócone. Wyróżnić w nim można następujące frakcje[5]:

  • Partia medycejska – kierowana przez kuzyna zmarłego papieża Giulio de Medici. Zaliczano do niego kardynałów Pucci, Armellini, Passerini, Cibo, Salviati, Ridolfi, Rangoni, Schinner, Cesi, Gonzaga, Petrucci, Cesarini, Numai, Egidio de Viterbo. Polityczna orientacja tej frakcji była procesarska;
  • Frakcja cesarska – Colonna, della Valle, Campeggio, Giacobacci, Carvajal, Vich; grupa ta wyłamała się ze wspólnego bloku z frakcją medycejską, gdyż kardynał Colonna był przeciwnikiem Medyceuszy, a sam cesarz Karol V nie życzył sobie wyboru kardynała Medici;
  • Frakcja francusko–wenecka – kardynałowie Soderini, Grimani, Fieschi, del Monte, Orsini, Scaramuccia Trivulzio, Agostino Trivulzio, de Cupis, Pallavicino, Ferreri i Accolti; francuscy kardynałowie nie przybyli na konklawe;
  • Neutralni – kardynałowie Farnese, Piccolomini, Pisani, Ponzetti, Cornaro, Grassi, Vio.

Kandydaci

Głównymi kandydatami byli Giulio de Medici, Domenico Grimani, Alessandro Farnese, Giovanni Piccolomini i Sigismondo Gonzaga, Carvajal, Achille de Grassis i Francesco Soderini. Szanse Mediciego, mimo poparcia ze strony ludu rzymskiego, były jednak nikłe ze względu na opozycję ze strony znacznej części kardynałów[6]. Na dalszym planie pozostawały kandydatury obcokrajowców. Ambitny Anglik Thomas Wolsey, choć nie przybył na konklawe, za pośrednictwem swych agentów w Rzymie aktywnie, ale całkowicie bezskutecznie zabiegał o głosy elektorów. Ponadto cesarz Karol V Habsburg w instrukcjach dla swego ambasadora w Rzymie rekomendował jako kandydata kardynała Adriana z Utrechtu, swego byłego wychowawcę. Również ten kardynał nie przybył na konklawe, gdyż sprawował wtedy urząd wicekróla Hiszpanii[7]. W czasie sediswakancji, będącej w Rzymie tradycyjnie okresem głębokiego rozprężenia, wyjątkowo licznie powstawały różne satyry, pamflety i wiersze na temat kardynałów i ich prawdziwych lub rzekomych przywar. Wiele tych utworów uległo rozpowszechnieniu także poza Rzymem, przyczyniając się do osłabienia i tak nie najwyższego autorytetu Świętego Kolegium i coraz większej popularności idei reformacji[8].

Konklawe

Konklawe rozpoczęło się dopiero 27 grudnia 1521 mszą do Ducha Świętego. Ośmiodniowa zwłoka spowodowana była uwięzieniem w Pawii zdążającego na konklawe kardynała Ferreri z frakcji profrancuskiej. Święte Kolegium zażądało jego uwolnienia i dopiero po spełnieniu tego żądania rozpoczęło obrady[9].

Pierwsze głosowanie odbyło się 30 grudnia, ale źródła nie są zgodne co do jego dokładnych rezultatów. Medici od samego początku zdawał sobie sprawę, że nie ma szans na wybór z uwagi na zbyt silną opozycję i wysunął kandydaturę kardynała Farnese, która zyskała poparcie wielu młodszych kardynałów. Przeciwko niemu protestowali natomiast zwłaszcza starsi kardynałowie, w tym mający własne ambicje kardynał Grimani. W drugim głosowaniu 31 grudnia poparcie dla Farnese zmalało, jednak w trzecim 1 stycznia ponownie wzrosło. Kolejne trzy głosowania w następnych dniach okazały się także bezowocne, a obok Farnese pojawił się kandydatury Egidio de Viterbo i Numai ze strony partii medycejskiej oraz Fieschi, de Grassi i del Monte ze strony partii francusko-weneckiej[10].

5 stycznia 1522 Medici podjął niespodziewaną akcję na rzecz wyboru swego krewnego, zaledwie 30-letniego kardynała Innocenzo Cibo, jednak nielojalność kardynała Armellini, skłóconego z kardynałem Cibo, spowodowała, że Colonna w porę dowiedział się o tym manewrze i podjął skuteczną kontrakcję[11]. Innocenzo Cibo był jednym z najmniej wartościowych członków Świętego Kolegium. Żył w jawnym konkubinacie, miał czwórkę nieślubnych dzieci, chorował na syfilis, a w związku z niedawną sprzedażą przez niego urzędu kamerlinga zarzucano mu symonię.

W ósmym głosowaniu 6 stycznia Medici podjął ostatnią próbę przeforsowania kandydatury Alessandro Farnese. W fazie pisemnej (scrutinium) uzyskał on 12 głosów, a w fazie akcesu dołączyło do nich kolejnych dziewięć, tak więc brakowało mu już tylko pięciu. Kardynał Pucci, chcąc wywrzeć presję na pozostałych elektorów, wykrzyknął Papam Habemus!, ale efekt był odwrotny. Soderini i Colonna zarzucili mu naruszenie reguł kanonicznych, a skupiony wokół nich blok starszych kardynałów usztywnił swoje negatywne stanowisko wobec tej kandydatury[12]. W rezultacie kandydatura ta definitywnie upadła: w dziesiątym głosowaniu 8 stycznia Farnese otrzymał tylko cztery głosy[13].

Ostatni niewłoski papież przed 1978 rokiem

Impas został nieoczekiwanie przełamany 9 stycznia 1522. Kardynał Medici zaproponował wówczas rekomendowanego przez cesarza kardynała Adriana z Utrechtu, który nie był obecny na konklawe. Nie jest jasne, czy propozycja ta była szczera, czy też był to jedynie manewr taktyczny ze strony wicekanclerza. Kiedy jednak po pisemnym głosowaniu (scrutinium) okazało się, że Adrian z Utrechtu otrzymał aż 15 głosów, z przemową do elektorów wystąpił powszechnie szanowany kardynał Vio. W bardzo elokwentny sposób opisał nadzwyczajne zalety kardynała Adriana z Utrechtu, którego miał okazję osobiście poznać i zadeklarował, że rozpoczyna procedurę ustnego akcesu i przenosi swój głos właśnie na niego. Oratorski popis kardynała Vio okazał się decydujący. Kardynał Colonna, główny oponent Medyceusza, także przeniósł swój głos na Adriana z Utrechtu, a w jego ślad, mimo protestów kardynała Orsiniego, stopniowo szli kolejni elektorzy. Decydujący dwudziesty szósty głos oddał kardynał Giovanni Domenico de Cupis. Po zakończeniu akcesu Adrian z Utrechtu miał 28 głosów na 38[14].

Wynik konklawe był dla wszystkich całkowitym zaskoczeniem. Kiedy kardynałowie Cornaro i Campeggio wypowiedzieli formułę Habemus Papam, zostali wygwizdani przez tłum, Rzymianie nie byli bowiem zadowoleni z wyboru „cudzoziemskiego barbarzyńcy”, który nie znał ani jednego słowa po włosku. Oczekiwano wręcz, że wybraniec nie przyjmie tiary. Stało się jednak inaczej – kardynał Adrian z Utrechtu, gdy tylko dowiedział się o wyborze, oznajmił swoją uległość wobec niezbadanych wyroków Opatrzności i zadeklarował, że przybędzie do Rzymu najszybciej jak to będzie możliwe[15].

Papież wyruszył z Tortosy do Rzymu dopiero 4 sierpnia i 25 sierpnia przybył do portu Civitavecchia, a 29 sierpnia wjechał do Rzymu. Uroczystości koronacyjne odbyły się 31 sierpnia i zostały niemal całkowicie zbojkotowane przez Rzymian. Papież jednak nie przejmował się tym i niezwłocznie przystąpił do reformy kurii rzymskiej. Drastycznie ograniczył zatrudniony w kurii personel, a pozostałym obniżył uposażenia. Uznał publicznie winy Kościoła katolickiego i zapowiedział jego całkowitą odnowę. Jego śmierć po niewiele ponad rocznym pontyfikacie spowodowała wstrzymanie na długi czas rozpoczętych przez niego reform i w konsekwencji pogłębianie się kryzysu i rozłamu w Kościele[16].

Przypisy

  1. zob. Pastor, s. 1-5.
  2. The Cardinals of the Holy Roman Church; Sede Vacante 1521
  3. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae Od XIV do XVI wieku (a sporadycznie nawet i jeszcze później) rozpowszechniony był zwyczaj nazywania kardynałów (nawet w oficjalnych dokumentach) nie według ich imion i nazwisk, lecz według pseudonimów nawiązujących najczęściej do miejsca pochodzenia, diecezji lub kościoła tytularnego danego kardynała.
  4. Hadrian VI pochodził z Utrechtu w dzisiejszej Holandii, przez co często jest uważany za Holendra. Jednak w XV i na początku XVI wieku mieszkańców Niderlandów nie uważano za odrębny naród, lecz część narodu niemieckiego, gdyż Niderlandy były częścią Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. Współczesne źródła uważają go za Niemca, a jeśli już bardziej precyzują jego pochodzenie etniczne, nazywają go Flamandem (Pastor, s. 24-25).
  5. Sanudo, XXXII, col. 263-264, oraz XXXV, col. 223-224; Pastor, s. 4-6, 14-17, 19; Sede Vacante 1521–1522.
  6. Pastor, s. 7-9.
  7. Pastor, s. 6-8.
  8. Pastor, s. 9-10.
  9. Pastor, s. 10-12.
  10. Pastor, s. 17-19; Sede Vacante 1521–1522.
  11. Pastor, s. 20; Sede Vacante 1521–1522.
  12. Pastor, s. 20-21.
  13. Pastor, s. 21.
  14. Pastor, s. 22-23; por. Sede Vacante 1521–1522.
  15. Pastor, s. 24-33, 44-49.
  16. Sede Vacante 1521–1522; zob. też Pastor, s. 49-230.

Bibliografia

  • Ludwig von Pastor: History of the Popes. T. 9. Londyn: 1910. (ang.).
  • Marino Sanudo, I diarii di Marino Sanuto, Vol. XXXII, Wenecja 1892

Uzupełniające źródła internetowe

Read other articles:

Ricoh Imaging Logo Rechtsform Kabushiki-gaisha (Aktiengesellschaft) Gründung 17. Dezember 1938, Neugründung am 1. Oktober 2011 (Umbenennung am 1. August 2013) Sitz Itabashi, Tokio, Japan Leitung Noboru Akahane Mitarbeiterzahl ca. 1.900 (2015)[1] Umsatz 218,66 Mrd. Yen (2010/2011)[2] Branche Glas- und Elektronikhersteller Website www.ricoh-imaging.co.jp Pentax ist ein Markenname der Ricoh Imaging K.K. (jap. リコーイメージング株式会社, Rikō Imējingu Kabushiki-gaish…

Прем'єр-міністр ТаїландуТип прем'єр-міністрЧлен Уряд ТаїландуМісце Phitsanulok MansiondСтворення 28 червня 1932Вебсайт thaigov.go.th Штандарт прем'єр-міністра Прем'єр-міністр Таїланду — голова уряду Таїланду. Прем'єр-міністр є керівником виконавчої влади. Посада існує з часу Революці…

Malta Kapitän Matthew Asciak Aktuelles ITF-Ranking 110 Statistik Erste Teilnahme 1986 Davis-Cup-Teilnahmen 24 Bestes Ergebnis Europa/Afrika-Gruppenzone II Ewige Bilanz 27:53 Erfolgreichste Spieler Meiste Siege gesamt Gordon Asciak (37) Meiste Einzelsiege Gordon Asciak (17) Meiste Doppelsiege Gordon Asciak (20) Bestes Doppel Gordon Asciak / Mark Schembri (13) Meiste Teilnahmen Gordon Asciak (40) Meiste Jahre Gordon Asciak (14) Letzte Aktualisierung der Infobox: 1. Juni 2012 Die maltesische Davis…

Morton Castle Südmauer von Morton Castle Südmauer von Morton Castle Staat Vereinigtes Königreich Ort Thornhill Entstehungszeit 13.–14. Jahrhundert Burgentyp Niederungsburg Erhaltungszustand Ruine Ständische Stellung Schottischer Adel Geographische Lage 55° 16′ N, 3° 45′ W55.274477-3.7475584181Koordinaten: 55° 16′ 28,1″ N, 3° 44′ 51,2″ W Höhenlage 181 m ASLVorlage:Höhe/unbekannter Bezug Morton Castle (Dumfries and…

Cosmas Cosmas dari Praha (tahun 1045 – 21 Oktober, 1125) merupakan seorang pendeta, penulis, dan sejarawan bohemia yang lahir di dalam keluarga bangsawan di Bohemia. Antara tahun 1075 dan 1081, ia belajar di Liège. Setelah ia kembali ke Bohemia, ia menjadi seorang pendeta dan menikahi Božetěcha, dengan siapa ia memiliki seorang putra. Pada tahun 1086 Cosmas ditunjuk sebagai prebendary (canonicus) di Praha, sebuah posisi yang bergengsi. Sebagai prebendary ia juga melakukan perjalanan melalui…

Ozark Serie de televisión web Género DramaSuspensoCreado por Bill DubuqueMark WilliamsProtagonistas Jason Bateman Laura Linney Sofia Hublitz Skylar Gaertner Julia Garner Jordana Spiro Jason Butler Harner Esai Morales Peter Mullan Lisa Emery Charlie Tahan Janet McTeer Tom Pelphrey Jessica Frances Dukes Felix Solis Damian Young Alfonso Herrera Adam RothenbergCompositor(es) Danny BensiSaunder JurriaansPaís de origen  Estados UnidosIdioma(s) original(es) InglésN.º de temporadas 4N.º de ep…

سد الروافعة دولة مصر  موقع شبه جزيرة سيناء، مصر تعديل مصدري - تعديل   سد الروافعة هو عبارة عن سد بنائي مقوس في منطقة الروافعة التي تبعد بمسافة 8 كم شمال ضيقة جبل الحلال في وادي العريش بمصر فقد انشئ السد عن طريق وكالة رى الصحارى بوزارة الاشغال العامة والموراد المائية عام 1946…

جزء من سلسة مقالات عنالمسيحية اليهودية الرموز المسيح يوحنا المعمدان بطرس تلاميذ المسيح يعقوب البار سمعان بن كليوباس يوسي بولس الطرسوسي جماعات قديمة إبيونية إلكاسيون الأسينيون الناصريون جماعات معاصرة حركة مسيحية عبرية [الإنجليزية] يهود مسيانيون مسيحيون مار توما التاريخ ا

Kiss of Life키스 오브 라이프Kiss of Life pada Juli 2023 Dari kiri ke kanan: Belle, Natty, Julie, dan HaneulInformasi latar belakangNama lainKIOFAsalSeoul, Korea SelatanGenreK-popR&BPop dansaTahun aktif2023 (2023)—sekarangLabelS2 EntertainmentSitus webSitus web resmiAnggota Julie Natty Belle Haneul Kiss of Life (Hangul: 키스 오브 라이프; RR: Kiseu Obeu Laipeu, ditulis sebagai KISS OF LIFE) adalah grup idola wanita asal Korea Selatan yang berada dibaw…

Bosnian footballer Sejad Salihović Salihović with 1899 Hoffenheim in 2008Personal informationFull name Sejad Salihović[1]Date of birth (1984-10-08) 8 October 1984 (age 39)Place of birth Zvornik, SR Bosnia and Herzegovina, YugoslaviaHeight 1.82 m (6 ft 0 in)[2]Position(s) MidfielderTeam informationCurrent team 1899 Hoffenheim IIYouth career1995–1998 Minerva Berlin1998–2000 Hertha Zehlendorf2000–2003 Hertha BSCSenior career*Years Team Apps (Gls)2003–2…

تحتوي هذه القائمة علي جدول زمني أعمال أم كلثوم الفنية منذ بداية مشوارها الفني عام 1923 وحتي وفاتها عام 1975. لمزيد من المعلومات حول أم كلثوم، راجع المقالة الأصلية أم كلثوم المقامات في عمود الملاحظات من كتاب أعلام الموسيقى العربية للدكتورة ايزيس فتح الله[1] جمعت معظم أغاني أم …

تي إتش كيو نورديكالشعارمعلومات عامةالجنسية النمسا التأسيس 2011؛ منذ 12 سنوات (2011)النوع خاصةالشكل القانوني شركة مسؤولية محدودة (ألمانيا) المقر الرئيسي فيينا موقع الويب thqnordic.comالمنظومة الاقتصاديةالشركة الأم نورديك غيمز غروب آيه بيالشركات التابعة بلاك فورست غيمزPiranha Bytes…

 Este artículo trata sobre el año 1978. Para otros usos de este término, véase 1978 (desambiguación). Año 1978Años 1975 • 1976 • 1977 ← 1978 → 1979 • 1980 • 1981Decenios Años 1940 • Años 1950 • Años 1960 ← Años 1970 → Años 1980 • Años 1990 • Años 2000Siglos Siglo XIX ← Siglo XX → Siglo XXITabla anual del siglo XX Ir al año actualArtes Música • Cine • TelevisiónCategorías Categoría principalNacimientos • Fallecimientos…

Building in North Yorkshire, England Otley Road drill hallSkipton Otley Road drill hallOtley Road drill hallLocation in North YorkshireCoordinates53°57′43″N 2°00′47″W / 53.96183°N 2.01292°W / 53.96183; -2.01292TypeDrill hallSite historyBuilt1892Built forWar OfficeIn use1892–1967 The Otley Road drill hall, sometimes known as Wellington House, is a former military installation in Skipton, North Yorkshire, England. History The building was designed as…

Mexico City Metro station PolancoSTC rapid transitStation sign, 2022General informationLocationHoracio AvenueMiguel Hidalgo, Mexico CityMexicoCoordinates19°26′01″N 99°11′28″W / 19.4336°N 99.1910°W / 19.4336; -99.1910Owned byGovernment of Mexico CityOperated bySistema de Transporte Colectivo (STC)Line(s) (El Rosario – Barranca del Muerto)Platforms2 side platformsTracks2Connections Ecobici Route: 13-D ConstructionStructure typeUndergroundAccessiblePartialOther…

East Timorese politician Armanda Berta dos SantosSantos in 2020Deputy Prime Minister of East TimorIn office29 May 2020 – 1 July 2023Serving with José ReisPrime MinisterTaur Matan RuakPreceded byOffice re-establishedSucceeded byFrancisco Kalbuadi Lay andMariano Sabino LopesMinister of Social Solidarity and InclusionIn office22 June 2018 – 1 July 2023Prime MinisterTaur Matan RuakPreceded byFlorentina da Conceição Pereira Martins SmithSucceeded byVerónica das Dores…

ヴァーツラフ・スメターチェクVáclav Smetáček 1931年、プラハ木管五重奏団のメンバーと(左端がスメターチェク)基本情報生誕 1906年9月30日 オーストリア=ハンガリー帝国ブルノ出身地 チェコスロバキア、プラハ死没 (1986-02-18) 1986年2月18日(79歳没) チェコスロバキア プラハ学歴 プラハ大学ジャンル クラシック音楽職業 指揮者、オーボエ奏者、作曲家担当楽器 オーボエ…

У этого термина существуют и другие значения, см. миграция. Сальдо миграции в 2008 году.Условные обозначения:     положительное      отрицательное      нулевое      нет данных Миграция населения (лат. migratio — переселение), т…

Daughter of pharaohs Hatshepsut and Thutmose II For the Sixth Dynasty Pharaoh, see Neferefre. NeferureKing's Daughter, God's Wife of AmunNeferure on Senenmut's lap (color altered to provide detail)BurialTomb in Wady C, Wady Gabbanat el-QurudEgyptian name Dynasty18th DynastyFatherThutmose IIMotherHatshepsut Neferure or Neferura (Ancient Egyptian: Nfrw-Rꜥ, meaning The Beauty of Re) was an Egyptian princess of the Eighteenth Dynasty of Egypt. She was the daughter of two pharaohs, Hatshepsut and T…

تاكسارت تقسيم إداري البلد المغرب  الجهة طنجة تطوان الحسيمة الإقليم وزان الدائرة وزان الجماعة القروية سيدي رضوان المشيخة حجار بني عيش السكان التعداد السكاني 1161 نسمة (إحصاء 2004)   • عدد الأسر 236 معلومات أخرى التوقيت ت ع م±00:00 (توقيت قياسي)[1]،  وت ع م+01:00 (توقيت صيفي)[1&…

Kembali kehalaman sebelumnya