Վեսպասիանոս

Վեսպասիանոս
Զինվորական կոչումլեգատ
Ծնվել է՝նոյեմբերի 17, 9[1]
ԾննդավայրFalacrine, Հռոմէական Իտալիա
Մահացել է՝հունիսի 23, 79 (69 տարեկան) բնական մահով
Վախճանի վայրAquae Cutiliae, Կաստել Սան Անջելո, Ռիետի, Լացիո, Իտալիա
Հռոմ
ԵրկիրՀին Հռոմ
ՏոհմՓլավիոսներ և Flavii Sabini?
քաղաքական գործիչ և ռազմական գործիչ
ՀայրՓլավիոս Վեսպասիանոս Տիտոս
ՄայրVespasia Polla?
ԵրեխաներՏիտոս[2][3], Դոմիցիանոս[4] և Domitilla the Younger?
Հավատքհին հռոմեական կրոն

Վեսպասիանոս[5] Տիտոս Փլավիոս (լատիներեն՝ Titus Flavius Vespasianus, նոյեմբերի 17, 9[1], Falacrine, Հռոմէական Իտալիա - հունիսի 23, 79, Aquae Cutiliae, Կաստել Սան Անջելո, Ռիետի, Լացիո, Իտալիա), հռոմեական կայսր 69 թ. դեկտեմբերի 20-ից։ Պատմությունից հայտնի է Վեսպասիանոս անունով։ Փլավիոսների դինաստիայի հիմնադիրը։

Փլավիոսների դինաստիայի հիմնադիրը։ Ծագում էր հեծյալների դասից։ Կլավդիոս և Ներոն կայսրերի ժամանակ զբաղեցրել է քաղաքացիական և զինվորական բարձր պաշտոններ։ Մինչև 69 թվականը ղեկավարել է Հուդայում բռնկած հակահռոմական շարժման ճնշումը։ 68-69 թվականների գահակալական պայքարի ժամանակ կայսր է հռչակվել արևելյան լեգեոնների կողմից։ Ծերակույտի և հեծյալների դասի մեջ ներգրավել է պրովինցիալ ավագանու բազմաթիվ ներկայացուցիչների, պրովինցիաների վրա լայնորեն տարածել հռոմեական և լատինական քաղաքացիության իրավունքը՝ ընդլայնելով կայսրության սոցիալական հենարանը։ Մտցրել է նոր հարկեր, կրճատել բանակը, վարել է պետական միջոցների տնտեսման քաղաքականություն, ստեղծել կայսերական և պետական հողերի ընդարձակ ֆոնդ։ Արևելքում ամրացրել է կայսրության սահմանը Հայաստանի և Պարթևաստանի հետ։ 72 թվականին Կոմմագենեն և Փոքր Հայքը կցել է կայսրությանը։

Երիտասարդ տարիները

Ծնվել է Րեատե քաղաքի մոտակայքում, իտալիական միջին խավի ընտանիքում։ Պապը՝ Տիտոս Ֆլավիոս Պետրոնը ծառայել է Պոմպեոսի մոտ, հայրը՝ Տիտոս Ֆլավիոս Սաբինոսը (առաջին) Ասիայում եղել է հարկահավաք։ Մորական պապն ու քեռին եղել են պրետորներ։ Սկզբում եղել է Թրակիայում ռազմական տրիբուն, այնուհետև Հյուսիսայի Աֆրիկային Կիրենաիկե պրովինցիայում՝ կվեստորի և պրետորի պաշտոնում։ Կալիգուլայի իշխանության տարիներին Հռոմում զբաղեցրել է պրետորի պաշտոն՝ 39 թ. ղեկավարել է այդ ժամանակ բացահայտված դավադրության կազմակերպիչներ Գետուլիկայի և Լեպիդայի հաշվեհարդարը։

Իշխանության հասնելը

Կլավդիոս և Ներոն կայսերի ժամանակ զբաղեցրել է քաղաքացիական և զինվորական բարձր պաշտոններ։ Մինչև 69–ը ղեկավարել է Հուդայում բռնկված հակահռոմեական շարժման ճնշումը։ Ներոնի մահից հետո կայսր է ընտրվում Սերվիոս Սուլպիկիոս Գալբան, ում օրոք սկսվում է քաղաքացիական պատերազմի։ Հռոմի կայսր է դառնում Մարկիոս Սալվիոս Օթոնը, իսկ նրա մահից հետո՝ Ավլոս Վիտելիոսը։ 69 թ. Ալեքսանդրիայում Վեսպասիանոսը հռչակվում է Հռոմի կայսր։ Նրա կողմից էին Ասորիքի, Հուդայի և արևելյան մի քանի այլ պրովինցիաներում գտնվող լեգեոնները։ Անտոնիոս Պրիմոսի գլխավորությամբ նրանք շարժվում են դեպի Հռոմ, գրավում են այն և սպանում Վիտելիոսին։ 70 թ. ամռանը Վեսպասիանոսը ժամանում է Հռոմ։

Կառավարման տարիները

Վեսպասիանոսի կառավարման տարիներին հաջողությամբ ընդարձակվում էին Բրիտանիայում գտնվող տարածքները, ճնշվեցին Բոուդիկիի գլխավորությամբ տեղացիների բարձրացրած ապստամբությունները։ Հռոմի պրովինցիաների կազմի մեջ մտցվեցին Հռոդոսը, Լիկիան, Բյուզանդիոնը, Սամոսը, ինչպես նաև Կիլիկիա թագավորությունը և հայկական Կոմմագենե երկրամասը։ Վեսպասիանոսն աչքի էր ընկնում հասարակ քաղաքացի եղած ժամանակներից մնացած շքեղությունների հանդեպ իր արհամարհական վերաբերմունքով։ Իր ամբողջ ջանքերը նա ուղղում էր բանակում կարգապահությունը վերականգնելու, խաղաղություն պահպանելու և պետության ֆինանսական գործերը կարգավորելու վրա։ Գանձարանը լցնելու համար Վեսպասիանոսը ավելացրեց հարկերը, մտցրեց նորերը, այդ թվում նաև՝ հասարակական զուգարաններից (լատիներեն՝ latrina) գանձվող։ Վերջինս դարձել էր ծաղրի առարկա, ինչին, որպես պատասխան, կայսրն արտասանել է իր այն թևավոր խոսքը, որ. «Փողը հոտ չունի»։ Միևնույն ժամանակ Վեսպասիանոսը մեծ գումարներ էր ծախսում հասարակական կառույցների վրա. նա վերակառուցեց Կապիտոլիումի տաճարը, որը հրդեհվել էր Վիտելիոսի դեմ կռվելու ժամանակ, Ֆորումում կառուցեց խաղաղության տաճարը, որն իր չափերով հավասար էր հին աշխարհի ամենամեծ շենքերին։ Նրա օրոք սկսվեց 80 հազար հանդիսատեսի համար նախատեսված Amphitheatrum Flavium հսկայական ամֆիթատրոնի շինարարությունը (որն ավարտին հասցվեց արդեն Տիտոսի կառավարման տարիներին)։ Կոլոսեում անունն ստացած ամֆիթատրոնն այսօր նույնպես զարդարում է Հռոմը։ Կայսրը նաև մեծ ուշադրություն էր հատկացնում ներքին կարգւկանոնն ամրապնդելու վրա, երբեմն ցուցաբերելով դաժանություն։ Հունաստանի քաղաքներին զրկեց Ներոնից նրանց ստացած արտոնությունները։ Հռոմից արտաքսեց փիլիսոփաներին և աստղաբաշխներին։ Հակառակ դրան, իր իշխանության տարիներին արևմտյան պրովինցիաների շատ քաղաքներ ստացան լատինական քաղաքացիության իրավունքներ, իսկ Գալլիայի և Իսպանիայի արևելյան մասի մի քանի քաղաք հույնիսկ ստացան Հռոմի քաղաքացիություն։

Գործունեությունը

Ծերակույտի և հեծյալների դասի մեջ ներգրավել է պրովինցիալ ավագանու բազմաթիվ ներկայացուցիչների, պրովինցիաների վրա լայնորեն տարածել հռոմեական և լատինական քաղաքացիության իրավունքը՝ ընդլայնելով կայսրության սոցիալական հենարանը։ Մտցրել է նոր հարկեր, կրճատել բանակը, վարել է պետական միջոցների տնտեսման քաղաքականություն, ստեղծել կայսերական և պետական հողերի ընդարձակ ֆոնդ։ Արևելքում ամրացրել է կայսրության սահմանը Հայաստանի և Պարթևաստանի հետ։ 72-ին Փոքր Հայքը կցել է կայսրությանը։

Ծանոթագրություններ

  1. 1,0 1,1 Chilver G. E. F. Encyclopædia Britannica
  2. Titus, Flavius Sabinus Vespasianus // Encyclopædia Britannica: a dictionary of arts, sciences, literature and general information / H. Chisholm — 11 — New York, Cambridge, England: University Press, 1911. — Vol. 26.
  3. Д. К. Тит Флавий Веспасиан (ռուս.) // Энциклопедический словарьСПб.: Брокгауз — Ефрон, 1901. — Т. XXXIII. — С. 259—260.
  4. Domitian // Encyclopædia Britannica: a dictionary of arts, sciences, literature and general information / H. Chisholm — 11 — New York, Cambridge, England: University Press, 1911. — Vol. 8. — P. 405.
  5. Հովհաննես Բարսեղյան (2006). «Աշխարհագրական անունների հայերեն տառադարձության մասին որոշում». Տերմինաբանական և ուղղագրական տեղեկատու. Երևան: 9-րդ հրաշալիք. էջ 57. ISBN 99941-56-03-9.
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Վեսպասիանոս» հոդվածին։
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 11, էջ 382

Read other articles:

Julia de Alba Fotografía de Julia de AlbaInformación personalNacimiento Buenos Aires ArgentinaFallecimiento Siglo XX Buenos Aires ArgentinaNacionalidad ArgentinaInformación profesionalOcupación Actriz [editar datos en Wikidata] Julia de Alba fue una prestigiosa primera actriz de radioteatro argentina. Carrera Mítica figura de la época de esplendor del radioteatro argentino, Julia de Alba supo lucirse en decenas de programas y radionovelas en importantes emisoras como Radio Bel...

 

الجزائر على الخريطة. آثار الجزائر غنية بالآثار التي تعود إلى عصور ما قبل التاريخ للاستيطان البشري. تحتوي الجزائر على العديد من الآثار الرومانية وهي غنية بآثار الفن الإسلامي. بقايا مغاليثية يوجد في الجزائر العديد من البقايا الجندلية، والتي عُثر على كل نوع معروف منها تقريبً...

 

Salvador Dubois FCDatos generalesNombre SALVADOR DUBOIS Fútbol ClubApodo(s) Los BrujosFundación 2015Propietario(s) Luis DuboisEntrenador Walter Dubois y Manuel CuadraInstalacionesEstadio Estadio Thomas Cranshaw ManaguaCapacidad 600Ubicación Managua, Nicaragua Titular Alternativo Última temporadaLiga Tercera División de Nicaragua [editar datos en Wikidata] El Salvador Dubois FC es un equipo del departamento de Managua, juega en la Tercera División del fútbol Nicaragüense, hub...

تحتاج هذه المقالة إلى الاستشهاد بمصادر إضافية لتحسين وثوقيتها. فضلاً ساهم في تطوير هذه المقالة بإضافة استشهادات من مصادر موثوقة. من الممكن التشكيك بالمعلومات غير المنسوبة إلى مصدر وإزالتها. (يناير 2019) فيرجينيا مايو (بالإنجليزية: Virginia Mayo)‏    معلومات شخصية اسم الولادة (ب

 

هذه مقالة غير مراجعة. ينبغي أن يزال هذا القالب بعد أن يراجعها محرر مغاير للذي أنشأها؛ إذا لزم الأمر فيجب أن توسم المقالة بقوالب الصيانة المناسبة. يمكن أيضاً تقديم طلب لمراجعة المقالة في الصفحة المخصصة لذلك. (سبتمبر 2020) العربي بن صالح عبيد   مناصب عضو المجلس الوطني التأسيسي

 

1995 film by Takao Okawara Godzilla vs. DestoroyahTheatrical release poster by Noriyoshi OhraiJapanese nameKatakanaゴジラVSデストロイアTranscriptionsRevised HepburnGojira tai Desutoroia Directed byTakao OkawaraWritten byKazuki ŌmoriProduced byTomoyuki TanakaShōgo TomiyamaStarring Takuro Tatsumi Yōko Ishino Yasufumi Hayashi Sayaka Osawa Megumi Odaka Masahiro Takashima Momoko Kōchi Akira Nakao Shigeru Kamiyama Saburo Shinoda CinematographyYoshinori SekiguchiEdited byChizuko Osa...

Indian forest conservation movement A Chipko protestor at a development project in Pune The Chipko movement (Hindi: चिपको आन्दोलन, lit. 'hugging movement') is a forest conservation movement in India. Opposed to commercial logging and the government's policies on deforestation, protestors in the 1970s engaged in tree hugging, wrapping their arms around trees so that they could not be felled. Today, beyond the socialism hue, it is seen increasingly as an ec...

 

El invierno Ficha técnicaDirección Emiliano TorresDirección artística Marina RaggioProducción Ezequiel BorovinskyAlejandro IsraelRaphaël BerdugoEmiliano TorresGuion Emiliano TorresMarcelo ChaparroMúsica Cyril MorinSonido Santiago FumagalliPierre-Yves LavouéFederico EsquerroFotografía su madre CivitaMontaje Alejandro BrodersohnVestuario Natalia VacsProtagonistas Alejandro SievekingCristian Salguero Ver todos los créditos (IMDb)Datos y cifrasPaís ArgentinaFranciaAño 2016Estreno Arge...

 

40°50′12.5″N 14°14′54.7″E / 40.836806°N 14.248528°E / 40.836806; 14.248528 Caffè GambrinusTypeCoffeehouseFounded1860HeadquartersVia Chiaia, NaplesWebsitegrancaffegambrinus.com The Caffè Gambrinus is a historic, private cafe or coffeehouse in Central Naples, Italy on via Chiaia. It is located in the rear of the Palazzo della Prefettura, which lies in front and to side of the Royal Palace of Naples, both of which face the Piazza del Plebiscito. The name Gam...

Homemade alguashte served on unripe mango. Alguashte is a seasoning typical of Salvadoran cuisine made from ground pepitas (pumpkin seeds), and is used on both sweet or savoury meals. Simple to make; it is often prepared at home, however it can also be purchased pre-packaged as well as from street vendors often as an addition to a meal or snack. It is added to fruits such as unripe mango, as well as food dishes such as shuco and chicken.[1] Etymology Alhuashte: from the Nahuatl AYU, j...

 

Юдаїзм Релігія Бог (імена • єдинобожжя) принципи міцва (10 • 613) галаха кашрут пророк месія ґіюр молитва ковчег менора тфілін мезуза філософія етика Кабала мінхаг синагога рабин атеїзм Тексти Танах (ТораНевіїмКтувім) Талмуд (МішнаГемара) Рабіністична література (Мід...

 

Museum Goedang Ransoem Museum Goedang Ransoem adalah salah satu museum di Indonesia yang terletak di Jalan Arif Rahman Hakim, Kelurahan Air Dingin, Kecamatan Lembah Segar, Kota Sawahlunto, Sumatera Barat. Museum ini berada sekitar 94 kilometer atau dua jam perjalanan dengan kendaraan dari Kota Padang. Museum Goedang Ransum menempati sebuah kompleks bangunan bekas dapur umum para pekerja tambang batu bara dan pasien Rumah Sakit Umum Daerah Sawahlunto yang ketika itu berjumlah ribuan. Gedung Mu...

3rd Battlecruiser SquadronActive1915–1916CountryUnited KingdomAllegianceBritish EmpireBranchRoyal NavyCommandersNotablecommandersRear Admiral Sir Horace HoodMilitary unit The 3rd Battlecruiser Squadron was a short-lived Royal Navy squadron of battlecruisers that saw service as part of the Grand Fleet during the First World War. Creation HMS Invincible The 3rd Battlecruiser Squadron was created in 1915, with the return to home waters of two of the three Invincible-class battlecruisers—Invi...

 

Masonry pattern used in Roman and medieval times Opus spicatum paving in Trajan's Market, Rome. Wall in opus spicatum. Opus spicatum, literally spiked work, is a type of masonry construction used in Roman and medieval times. It consists of bricks, tiles or cut stone laid in a herringbone pattern. Uses Its usage was generally decorative and most commonly it served as a pavement, though it was also used as an infill pattern in walls, as in the striking base of the causeway leading up to the gat...

 

Indian singer For the Indian cricketer, see Ankit Tiwari (cricketer). Ankit TiwariAnkit Tiwari during Dussera celebration at Andheri DurgautsavBackground informationBorn (1986-03-06) 6 March 1986 (age 37)Kanpur, Uttar Pradesh, IndiaGenresFilm Score, Playback Singing, R&B/SoulOccupation(s)Playback singer, music composer, music directorYears active2010–presentMusical artist Ankit Tiwari is an Indian playback singer, live performer, music director, composer. His career began upon meet...

臺灣守備隊是台灣日治時期1907年至1919年的日本陸軍在臺灣常駐部隊,隸屬臺灣總督府陸軍部,轄下有台灣第一(台北)、第二(台南)守備隊,人數約6,400名,其前身為1896年編成的臺灣守備混成旅團,而比起臺灣守備混成旅團縮減了多支步兵聯隊。1919年8月20日,台灣守備隊擴充為台灣軍,並改隸於陸軍省。 介紹 臺灣守備混成旅團在日俄戰爭後被縮編,依1907年9月日16日公...

 

American chain of shipping and packaging stores The UPS StoreTypeSubsidiaryIndustryRetail and FranchisingFoundedAugust 1, 1980; 43 years ago (1980-08-01) (as Mail Boxes Etc.)2003 (as The UPS Store)HeadquartersSan Diego, California, U.S.Area servedUnited States and CanadaServicesPackaging and labeling, Shipping, Postal, Printing, and Business ServicesParentUnited Parcel ServiceWebsitetheupsstore.com The UPS Store (formerly the United States arm of Mail Boxes Etc.) is a franch...

 

This article is an orphan, as no other articles link to it. Please introduce links to this page from related articles; try the Find link tool for suggestions. (October 2015) Australian TV series or program Health ClubAlso known asHealth and HappinessGenreLifestylePresented byBeryl WrightCountry of originAustraliaOriginal languageEnglishProductionRunning time15 minutesOriginal releaseNetworkHSV-7Release1957 (1957) –1959 (1959) Health Club is an Australian television serie...

この項目では、フジテレビジョン制作のテレビ番組について説明しています。1台の乗り物を複数人数・複数グループが共有する乗り方については「相乗り」をご覧ください。 あいのり演出 西山仁紫山田弘子出演者 久本雅美今田耕司加藤晴彦ウエンツ瑛士オープニング 主題歌を参照製作プロデューサー 西山仁紫山田弘子制作 フジテレビ 放送音声形式ステレオ放送放送...

 

You can help expand this article with text translated from the corresponding article in Hungarian. (December 2009) Click [show] for important translation instructions. View a machine-translated version of the Hungarian article. Machine translation, like DeepL or Google Translate, is a useful starting point for translations, but translators must revise errors as necessary and confirm that the translation is accurate, rather than simply copy-pasting machine-translated text into the English...

 

Strategi Solo vs Squad di Free Fire: Cara Menang Mudah!