Tomwellt

Mae tomwellt (Saesneg: mulch) yn enw ar ddeunydd organig a roir ar bridd ac wrth wraidd neu foncyff planhigion er mwyn gwella a diogelu'r pridd oddi tano a gwel

Tomwellt
Tomwellt
Mathdeunydd, aggregate, techneg Edit this on Wikidata
Deunyddpren, rhisgl, rwber, gwrtaith, lliwur, gwellt, deilen, carreg, pridd Edit this on Wikidata
Rhan ogarddio Edit this on Wikidata
Dynodwyr
Freebase/M/027t7q edit this on wikidata
Thesawrws y BNCF26166 edit this on wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia
Tomwellt wrth wraidd coeden
Tomwellt wrth wraidd coeden

Mae tomwellt (Saesneg: mulch) yn enw ar ddeunydd organig a roir ar bridd ac wrth wraidd neu foncyff planhigion er mwyn gwella a diogelu'r pridd oddi tano a gwella a hirhau bywyd tyfu a ffrywthnlon y planhigyn sy'n ganolbwynt i'r tomwellt.[1] Mae'n hen arfer amaethyddol a geir sawl gwahanol ffurf arni gyda thechnoleg a hefyd mewn modd paramaethyddol.

Pwrpas tomwellt

  • Arbed y pridd rhag ei erydu gan wynt neu ormod o ddŵr neu ddiffyg dŵr/sychder
  • Rheoli a chymhedroli tymheredd y ddaear - cynyddu pan fydd tymheredd yn oer, lleihau pan fydd yr haul yn gras
  • Rheoli ac arbed y planhigyn targed rhag tŵf a lledaeniad chwyn a nacáu gallu y chwyn i egino
  • Arbed y planhigyn targed rhag mynd yn frwnt wrth gyffwrdd â phridd
  • Lleihau anweddiad ac amddiffyn dad-hydriad
  • Cynyddu ffrwythlondeb y pridd

Denydd a ddefnyddir fel tomwellt

Gellir defnyddio amrywiaeth o ddeunydd organig neu fwy neu lai unrhyw beth. Y deunydd mwyaf defnyddiol yw:

dail, gwellt, blawd llif, gwlân, tail, gwrtaith/compost, sglodion pren, plisgyn coed, mawn, papur, cardbord etc.

Gellir hefyd ddefnyddio deunydd diwydiannol a ddefnyddir ar ffermydd amaethyddol ffrwythau a llysiau maint masnachol yn aml:

plastig (polywrethan, finyl polychlorid, mathau eraill o blastig), blancedi thermal.

Tomwellt ar gyfer adferiad tir crin

Bydd lladmeryddion dulliau amaethu paramaethu a defnyddio dŵr yn ddarbodus, fel Geoff Lawton a Neal Spackman yn tanlinellu rhan greiddiol tomwelltu ar gyfer gwella tir (a thir heli yn arbennig) sydd wedi dirywio o ganlyniad i or-bori, sychder a cham-reoli. Nodant ei fod yn ffordd rhad, ecolegol a hunangynhaliol o wella cnwd yr amaethwr a hynny heb ddefnyddio chwynladdwyr na defnyddio cemegion.[2] Byddant yn gwneud defnydd o domwellt wedi eidaenu mewn swêl.[3][4]

Gwneir defnydd o lenyddiaeth yr Almaenes, Gertrud Franck a'i llyfr Companion Planting: Successful Gardening the Organig Way[5]

Cyfeiriadau

  1. ↑ "copi archif". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2020-09-18. Cyrchwyd 2018-12-25.
  2. ↑ "copi archif". Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2019-04-15. Cyrchwyd 2018-12-25.
  3. ↑ https://www.youtube.com/watch?v=WUnQ4GeUZUA
  4. ↑ https://www.youtube.com/watch?v=iB_7-l1OzBs
  5. ↑ https://www.soilandhealth.org/wp-content/uploads/0302hsted/030217franck/franck.pdf

Oriel

  • Tomwellt wrth wraidd coeden gnau coco
    Tomwellt wrth wraidd coeden gnau coco
  • Tomwellt o ddail pinwydd o gylch coed
    Tomwellt o ddail pinwydd o gylch coed
  • Tomwellt o bren mâl
    Tomwellt o bren mâl
  • Cyperus rotundus yn tyfu drwy domwellt plastig
    Cyperus rotundus yn tyfu drwy domwellt plastig
  • plastig yn cael ei ddefnyddio fel tomwellt i dyfu xili
    plastig yn cael ei ddefnyddio fel tomwellt i dyfu xili
  • Tractor gydag offer creu a gwasgaru tomwellt
    Tractor gydag offer creu a gwasgaru tomwellt
  • Tomwellta, gollwng tomwellt dros dir llosg
    Tomwellta, gollwng tomwellt dros dir llosg

Dolenni allanol

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.