Tertullianus
Yr awdur Cristnogol cyntaf o bwys yn yr iaith Ladin oedd Tertullian (155 – 240). Fe'i ystyrir yn un o Dadau'r Eglwys ac yn sefydlydd diwinyddiaeth Orllewinol.
| Tertullianus | |
|---|---|
 | |
| Ganwyd | c. 160  Carthag Rufeinig |
| Bu farw | c. 240 Carthag Rufeinig |
| Dinasyddiaeth | Rhufain hynafol |
| Galwedigaeth | ysgrifennwr, diwinydd, athronydd, Q105085644, cyfreithegwr |
| Adnabyddus am | Contre Marcion, To his Wife, De oratione |
Yr awdur Cristnogol cyntaf o bwys yn yr iaith Ladin oedd Tertullian (155 – 240). Fe'i ystyrir yn un o Dadau'r Eglwys ac yn sefydlydd diwinyddiaeth Orllewinol.
Ganwyd Quintus Septimus Florens Tertullianus yng Ngharthago, yn fab i ganwriad Rhufeinig ac o dras Ferberaidd. Arferai'r gyfraith yn Rhufain, ac yno fe drodd yn Gristion yn y 190au. Fe ymwelodd â Gwlad Groeg, ac o bosib Asia Leiaf. Dychwelodd i Garthago yn 197 ac yno fe briododd a daeth yn henuriad yn yr Eglwys Fore.
Tua 207, fe ddaeth Tertullian yn bennaeth ar y Montanyddion, enwad proffwydol ac asgetig. Cawsant eu condemnio'n hereticiaid gan yr awdurdodau eglwysig. Trodd Tertullian yn hynod o lym yn ei foeseg, ei ddisgyblaeth a'i feirniadaeth o Gristnogion uniongred. Mae'r heresi hon wedi diraddio safle Tertullian ymhlith Tadau'r Eglwys, er iddo gael dylanwad ar ddiwinyddion diweddarach megis Sant Cyprian. Derbynnir nifer o'i weithiau cynnar gan yr Eglwys Gatholig, yn enwedig ei ysgrifau diffyniadol.
Mae 31 o'i weithiau wedi goroesi, a'r enwocaf oll yw Apologeticus (tua 197), diffyniad brwd o'i ffydd yn erbyn cyhuddiadau'r paganiaid o anfoesoldeb, diffyg gwerth economaidd a chynllwyn gwleidyddol. Yn ei waith, dangosir gwybodaeth o lên baganaidd a Christnogol yn yr ieithoedd Groeg a Lladin. Nodai'i waith gan hoen ei ddadleuon, coegni, epigramau, a'i ddallbleidiaeth. Oherwydd Tertullian oedd y diwinydd cyntaf i ymdrin â Christnogaeth trwy gyfrwng Lladin, fe fathodd sawl gair megis trinitas. Cafodd natur gyfreithiol geirfa a dadleuon Tertullian ddylanwad syfrdanol ar lên ddiwinyddol Ewrop.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.