Mat diod

Mae mat diod (Saesneg: drinks coaster neu coaster) yn wrthrych a ddefnyddir fel ategolyn ar gyfer yfed diod poeth neu oer. Cynhwysir matau cwrw yn rhan o'r cate

Mat diod
Mat diod
Enghraifft o:categori o gynhyrchion Edit this on Wikidata
Mathtrybedd, llestri cegin, cyfarpar bar Edit this on Wikidata
Dynodwyr
Freebase/M/068fpk edit this on wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia
Mat diod gyda slogan Gymraeg
Mat diod o dywodfaen
Mat diod corc
Mat diod cardbord cwrw o'r Almaen
Defnyddir cefn cefn matiau cwrw yn aml i gadw cyfrif ar y cwrw a brofir

Mae mat diod (Saesneg: drinks coaster neu coaster) yn wrthrych a ddefnyddir fel ategolyn ar gyfer yfed diod poeth neu oer. Cynhwysir matau cwrw yn rhan o'r categori hwn. Prif bwrpas y mat diod yw amddiffyn wyneb bwrdd neu unrhyw ddarn arall o ddodrefn y gellir gosod y ddiod arno, rhag y defnynnau y gellir eu creu oherwydd anwedd ar y gwydr neu rhag yr hylif a allai orlifo. Am y rheswm hwn maent yn aml yn cael eu gwneud o ddeunyddiau amsugnol. Mewn mannau cyhoeddus a bariau gellir eu defnyddio hefyd fel ffordd o hyrwyddo cwmnïau sy'n cynhyrchu diodydd neu'r lle ei hun. Maent hefyd yn ffyrdd o hyrwyddo negeseuon gwleidyddol neu wybodaeth gyhoeddus.

Hanes

Yn yr 1880au, cynhyrchwyd y matiau diod cardbord cyntaf gan y cwmni argraffu Almaeneg, Friedrich Horn.[1] Ym 1892, gwnaeth Robert Sputh o Dresden y mat yfed mwydion coed cyntaf. Defnyddiodd bragdy Watney nhw yn y Deyrnas Unedig ym 1920 i hysbysebu eu cwrw gwelw cwrw.[2] Dechreuodd cwmni pecynnu Quarmby Promotions, a sefydlwyd ym 1872, weithgynhyrchu matiau diod yn Milnsbridge ym 1931. Ar ôl cael ei gymryd drosodd gan grŵp Katz, symudwyd y cynhyrchiad i Brighouse ac yn 2006 i Morley, Gorllewin Swydd Efrog, cyn rhoi’r gorau i gynhyrchu yn 2009.[3]

Yn Ewrop, defnyddir soseri gyda'r un swyddogaeth â matiau diod, yn enwedig mewn parau gyda the neu gwpanau coffi.

Cynhyrchu

Mae'r matiau diod wedi'u gwneud yn bennaf o gardfwrdd grameg uchel, ond gellir eu gwneud hefyd o sawl haen o bapur sidan.

Mae grŵp Katz, sydd â’i bencadlys yn Wiesenbach, yr Almaen, yn cynhyrchu tua 75% o’r oddeutu 5.5 biliwn o matiau diod yn y byd [2], gan gynnwys tua dwy ran o dair o’r farchnad Ewropeaidd a 97% o farchnad yr UD.[2] Yn ogystal â lleoliad Weisenbach, mae gan y cwmni ddwy ffatri arall yn yr Unol Daleithiau, un yn Sanborn, Efrog Newydd a'r llall yn Johnson City, Tennessee.[2]

Matiau diod Cymreig

Gwneir defnydd o fatiau diod benodol Gymreig er mwyn:

  • Hyrwyddo cennad neu farchnata drwy gyfrwng y Gymraeg
  • Hyrwyddo'r Gymraeg ynddi ei hun fel iaith i gymdeithasu, fel rhan o strategaeth hunanymwybodol normaleiddio iaith
  • Hyrwyddo neges wleidyddol benodol Gymreig yn enwedig neges cenedlaetholdeb Gymreig gan grwpiau megis YesCymru

Matiau cwrw

Efallai mai matiau cwrw yw'r genre o fatiau diod sydd fwyaf cyfffredin i ddarllenwyr a mwyaf helaeth o ran masnachu a marchnata. Bydd matiau cwrw yn aml yn cynnwys brandio a marchnata gan fragdai lleol. Cymaint yw'r diddordeb mewn dyluniadau matiau cwrw o fewn gwledydd ac yn rhyngwladol fel y ceir cymdeithasau sy'n eu casglu a'u trafod.

Arferion Materion Cwrw

  • Cadw cofnod - wrth blicio haen allanol mat cardfwrdd sy'n cynnwys dyluniad y mat, ceir cefndir plaen. Defnyddir hynny'n aml fel cyfrwng ar gyfer cofnodi gwahanol bethau gan yfwyr - boed yn sgôr gêm tafarn fel dartiau, cofnod yfed.
  • Caead - Yn ogystal â amddiffyn wyneb bwrdd neu gelficyn rhag effaith sarnu diod, defnyddiwyd y matiau cwrw hefyd fel caead anffurfiol i ddynodi perchnogaeth person dros y peint cwrw (neu ddiod arall) wrth iddynt adael y diod am ennyd i fynd i'r tŷ bach, allan i ysmygu neu'r bar neu galwad arall.

Tegestoliaeth

Ceir gair benodol ar gyfer yr arfer o gasglu matiau diold, sef, tegestoliaeth. Mae tegestoleg yn derm a fathwyd o Lladin teges sef "yn gorchuddio" neu "mat") a ddiffinnir fel yr arfer o gasglu matiau cwrw neu matiau diod, gydag ymarferwyr o'r enw tegestolegwyr. Cyfeiriwyd at degestolegwyr yn rhaglen y ddeuawd gomedi boblogaidd o'r 1960au, Morcambe and Wise.[4]

Cyfeiriadau

  1. "Tough Times for the Humble Beer Mat", Spiegel Online, 26 Ebrill 2009; adalwyd 15 Hydref 2022
  2. 2.0 2.1 2.2 Simon Atkinson, "Last orders for beer mat maker?", BBC News, 26 Mai 2009; adalwyd 15 Hydref 2022
  3. Neil Atkinson, "Jobs lost as historic beer mat firm moves to Germany", Huddersfield Examiner, 1 Rhagfyr 2008; adalwyd 13 Hydref 2022
  4. Morecambe And Wise (1960). YouTube. 13 Ebrill 2014. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2022-10-15. Cyrchwyd 2022-10-15.CS1 maint: BOT: original-url status unknown (link)

Dolenni allanol

Oriel

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.