Colfran

Ceir gwahaniaeth barn ar y term am curd yn y Gymraeg; gelwir y cynnyrch yn ceuled, caul[1] neu colfran[2]; yn ôl gwefan Byd Term Cymru defnyddi

Colfran
Colfran
Mathcynnyrch llaeth, bwyd Edit this on Wikidata
Deunyddllaeth, rennet, finegr, sudd lemwn Edit this on Wikidata
Dynodwyr
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia
Colfran a elwir hefyd yn ceuled

Ceir gwahaniaeth barn ar y term am curd yn y Gymraeg; gelwir y cynnyrch yn ceuled, caul[1] neu colfran[2]; yn ôl gwefan Byd Term Cymru defnyddir colfran (er enghraifft caws colfran) ar gyfer cynnyrch llaeth, a ceuled ar gyfer cynnyrch di-laeth (er enghrifft, ceuled lemwn (lemon curd))[3] a wneir trwy geulo llaeth gyda rened neu furum fel ei fod yn gwahanu, a chymryd y rhan hylifol (a elwir yn faidd) i ffwrdd.[4][5] Bydd llaeth sydd wedi'i adael i fynd yn sur hefyd yn gwahanu'n naturiol yn geuled a maidd. Defnyddir ceuled i wneud caws. Gellir bwyta ceuled a maidd gyda'i gilydd fel pryd (gelwir hefyd yn caws a gleision, caws maidd, ceuled a maidd).[1]

Disgrifia Gwasg Prifysgol Cymru 'ceuled' fel: "cywair llaeth [rennet], cyweirdeb, sylwedd a wneir drwy sychu pilionen stumog llo a rhai creaduriaid eraill ac a ddefnyddir am ei fod yn cynnwys math o eples i geulo neu gawsio llaeth; caul, yr hyn a geulir, sieli; tewychiad, tolcheniad".[6]

Method

Gall colfran fod yn gynnyrch llaeth terfynol neu'r cam cyntaf mewn gwneud caws.[7] Gellir achosi'r ceulo trwy ychwanegu rened, 'culture', neu unrhyw sylwedd asidig bwytadwy fel sudd lemwn neu finegr, ac yna gadael iddo geulo. Mae'r asidedd cynyddol yn achosi i'r proteinau llaeth (casein) fynd yn fasau solet, neu geuled. Bydd llaeth sydd wedi'i adael i suro (llaeth amrwd yn unig neu laeth wedi'i basteureiddio gyda bacteria asid lactig ychwanegol) hefyd yn cynhyrchu ceuled yn awtomatig, a chynhyrchir cawsiau llaeth sur fel hyn.[8]

Mae cynhyrchu colfran caws yn un o'r camau cyntaf mewn gwneud caws; mae'r colfran yn cael eu gwasgu a'u draenio i symiau amrywiol ar gyfer gwahanol arddulliau o gaws a chyflwynir gwahanol asiantau eilaidd (mowldiau ar gyfer cawsiau glas, ac ati) cyn i'r heneiddio dymunol orffen y caws. Yr hylif sy'n weddill, sy'n cynnwys proteinau maidd yn unig, yw'r maidd. Mewn llaeth buwch, mae 90 y cant o'r proteinau yn gaseinau. Gellir defnyddio ceuled mewn pobi neu gellir ei fwyta fel byrbryd.

Gweler hefyd

Dolenni allanol

Cyfeiriadau

  1. ↑ 1.0 1.1 "curd". Geiriadur yr Academi. Cyrchwyd 11 Awst 2026.
  2. ↑ "colfran". Geiriadur Prifysgol Cymru. Cyrchwyd 11 Awst 2026.
  3. ↑ "Ceuled". Byd Termau Cymru gwefan Llywodraeth Cymru. Cyrchwyd 11 Awst 2026.
  4. ↑ Darpan, Pratiyogita (Chwefror 2004), "Food and Drink Products of Biotechnology", Competition Science Vision: 1661, https://books.google.com/books?id=POgDAAAAMBAJ&pg=PA1661, adalwyd 14 February 2010
  5. ↑ Driscoll, Michael; Meredith Hamiltion, Marie Coons (May 2003). A Child's Introduction to Poetry. 151 West 19th Street New York, NY 10011: Black Dog & Leventhal Publishers. t. 10. ISBN 1-57912-282-5. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 2008-12-01. Cyrchwyd 2013-07-05.CS1 maint: location (link)
  6. ↑ "Ceuled". Geiriadur Prifysgol Cymru. Cyrchwyd 11 Awst 2026.
  7. ↑ "CFR - Code of Federal Regulations Title 21". Center for Devices and Radiological Research, U.S Food and Drug Administration. Archifwyd o'r gwreiddiol ar 8 September 2003. Cyrchwyd 2023-08-05.
  8. ↑ "Curd" (yn Saesneg). Food and Agricultural Organization of the United Nations. Cyrchwyd August 3, 2026.
Eginyn erthygl sydd uchod am gaws. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.
Eginyn erthygl sydd uchod am gynnyrch llaeth. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.