Poenliniarydd

Meddyginiaeth a ddefnyddir i leddfu poen yw poenliniarydd neu gyffur lleddfu poen.

Poenliniarydd

Meddyginiaeth a ddefnyddir i leddfu poen yw poenliniarydd neu gyffur lleddfu poen.

Gellir cymryd poenliniarwyr yn drwy'r ceg ar ffurf tabledi neu gaspiwlau, neu yn llai aml fel hylif; ar ffurf tawddgyffuriau (a roddir i mewn i'r rectwm); drwy chwistrelliad neu IV.[1]

Mathau

Opioidau

Defnyddir poenliniarwyr opioid, a elwir hefyd yn boenliniarwyr narcotig neu opiadau, i leddfu poen cymedrol i ddifrifol, ac fe'u rhoddir yn aml ar bresgripsiwn i gleifion sy'n gwella o driniaethau ac anafiadau difrifol neu i leddfu poen salwch terfynol megis canser. Maent yn cynnwys codin, fentanyl, meperidine, methadone, morffin, pentazocine, a thramadol.[2]

Cyffuriau di-opioid

Defnyddir cyffuriau di-opioid, neu gyffuriau heb fod yn narcotig, yn bennaf i leddfu poen ysgafn i gymedrol gan gynnwys cur pen, y ddannoedd, poenau'r cyhyrau a'r cymalau, a phoenau mislif. Mae llawer o boenliniarwyr di-opioid ar gael dros y cownter. Maent yn cynnwys asid mefenamic, etodolac, fenoprofen, ketoprofen, ketorolac, parasetamol, a phiroxicam.[2]

Mae rhai poenliniarwyr di-opioid yn gyffuriau gwrthlid ansteroidol (NSAIDau) a fe'u defnyddir i drin llidau, gan gynnwys aspirin, diclofenac, ibwproffen, indomethacin, a naproxen.[2]

Poenliniarwyr cyfunol

Cyfuniad o gyffuriau di-opioid ysgafn megis aspirin neu barasetamol ac ychydig bach o opioid mewn tabled unigol yw rhai poenliniarwyr. Caiff poenliniarwyr cyfunol eu rhoi ar bresgripsiwn yn aml i bobl nad ydynt yn cael budd o gyffuriau di-opioid ar eu pennau'u hunain. Mae rhai ar gael dros y cownter, ond maent yn cynnwys meintiau llai o opiadau na'r rhai sydd ar gael ar bresgripsiwn. Defnyddir poenliniarwyr cyfunol weithiau i drin meigryn. Maent yn cynnwys aspirin a codin (opioid), parasetamol a codin (opioid), dextropropoxyphene (opioid) a parasetamol, a dihydrocodeine (opioid) a parasetamol.[2]

Mecanwaith eu heffaith

Nid yw'r ffordd mae poenliniarwyr yn gweithio yn cael ei deall yn iawn, ond mae poenliniarwyr gwahanol yn gweithio mewn ffyrdd gwahanol. Mae NSAIDau yn gweithio trwy leddfu poen lle mae'r anaf, tra bo mathau eraill o boenliniarwyr yn rhwystro'r signalau poen o derfynau nerfau i'r ymennydd.[1]

Cyfeiriadau

  1. 1.0 1.1  Cyffuriau lleddfu poen: Sut mae'n gweithio?. Gwyddoniadur Iechyd. Galw Iechyd Cymru. Adalwyd ar 26 Tachwedd, 2009.
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3  Cyffuriau lleddfu poen: Cyflwyniad. Gwyddoniadur Iechyd. Galw Iechyd Cymru. Adalwyd ar 7 Tachwedd, 2009.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.