Lilith

Lilith yw diafoles y nos yn y traddodiadau Iddewig a Mesopotamiaidd.

Lilith
Lilith
Enghraifft o:cymeriadau chwedlonol, demon Edit this on Wikidata
Dynodwyr
Freebase/M/04qh5 edit this on wikidata
Tudalen Comin Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia
Lilith a'r Sarff (gan John Collier)
Y dduwies Lilitu (efallai) - cerfiad o Fesopotamia (tua 1950 CC)

Lilith yw diafoles y nos yn y traddodiadau Iddewig a Mesopotamiaidd.

Yr Hen Destament

Cyfeirir ati yn yr Hen Destament. Yn Llyfr y Proffwyd Eseia dywedir ei bod yn cadw cwmni "anifeiliaid gwylltion yr anialwch, a'r cathod... yr ŵyll a orffwys yno hefyd, ac a gaiff orffwysfa iddi" (Eseia 34:14).[1] Math o dylluan yw ŵyll (screech-owl a geir yn y cyfieithiad Saesneg o'r Hen Destament). Cyfieithiaid ydyw o'r gair Hebraeg lilith.

Mesopotamia

Credir bod y gair Lilith yn tarddu o'r gair Semitaidd lil sy'n golygu naill ai "nos" neu "ystorm, tymhestl, gwynt nerthol". Ceir duwies o'r enw Lilitu ym mytholeg Babilonia a gysylltir â thylluanod yn chwedl Gilgamesh. Yn llên gwerin ddiweddarach Babilonia a'r Dwyrain Canol mae Lilith (dan sawl enw cyffelyb) yn fath o swcwbws sy'n ymweld â dynion yn eu cwsg ac yn peri iddynt gael breuddwydion rhywiol. Mae hi'n aflonyddu plant yn ogystal ac yn medru peri afiechydon.

Y traddodiad Iddewig

Yn ôl traddodiad y Talmwd Lilith oedd gwraig gyntaf Adda cyn i Efa gael ei chreu ar ei gyfer. Roedd hi'n bur wahanol i Efa. Gwrthodai ei orchmynion a hi oedd yn cymryd y blaen yn eu hanturiaethau carwriaethol. Roedd hi'n gwrthod gorwedd dan Adda wrth gael cyfathrach â fo, er enghraifft. Roedd hi'n nwydwyllt, annibynnol ei hysbrys a llawer mwy gwybodus nac Adda. Cwynodd Adda i Dduw ac mewn canlyniad bu rhaid i Lilith adael gardd Eden a chreuwyd Efa i gymryd ei lle. Hyd at gymharol ddiweddar roedd Iddewon yn arfer rhoi amiwlets i'w plant bach i'w gwarchod rhag Lilith yn eu cwsg.

Darllen pellach

Mae gan T. H. Parry-Williams ysgrif o'r enw "Lilith" yn ei gyfrol O'r Pedwar Gwynt (1944).

Cyfeiriadau

  1. ↑ Judit M. Blair De-Demonising the Old Testament - An Investigation of Azazel, Lilith, Deber, Qeteb and Reshef in the Hebrew Bible. Forschungen zum Alten Testament 2 Reihe, Mohr Siebeck 2009 ISBN 3-16-150131-4

Dolenni allanol

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.